Wody Wisły nieustannie osadzały u swego ujścia niesione prądem ogromne masy piasku, tworząc łachy i mielizny. Nurt rzeki zmieniał z biegiem czasu zasadniczo swój kierunek, tworząc tzw. Osterplatte i Westerplatte. Tymczasem w 1806 roku zastanawiano się nad zmianą ognia. Przy słabym wietrze węgiel kamienny dawał bowiem za słabe światło, przy silnym wietrze natomiast latarnia zużywała zbyt dużo materiału palnego. W roku 1817 zdecydowano się wreszcie i jesienią zapalono świece woskowe o grubości 5,2 cm z dużymi knotami. Jakkolwiek uzyskano w ten sposób równomierne światło i obniżkę kosztów eksploatacji, to uzyskane światło było stanowczo za słabe, a jego dozorowanie utrudnione. Przy wprowadzeniu świec musiano prawdopodobnie zbudować laternę.

Zarząd miasta Gdańska zaproponował więc wprowadzenie światła gazowego. Wniosek ten został zaakceptowany i 1 stycznia 1819 roku zapalono światło gazowe. Na wieży i na znajdującym się pod nią rusztowaniu kozłowym zainstalowano po trzy palniki. W roku 1825, gdy po przedłużeniu mola wschodniego zmienił się również kierunek wejścia do portu, dolne światło nabieżnikowe zlikwidowano, zwiększając jednocześnie o dwa liczbę palników na wieży. Tak więc na wieży paliło się 5 płomieni. Pomimo iż światło gazowe było bardzo kosztowne, gdyż w grę wchodziła konieczność wymiany co 4 miesiące żelaznych retort, to jednak utrzymywano je do roku 1860. Przez następnych 10 lat palono olej rzepakowy w lampach Arganda, by w roku 1870 przejść na lampy naftowe. Spis latarń z roku 1878 podaje nam już szczegółowe dane dotyczące zarówno wieży, źródła światła, jak i urządzeń optycznych86. Znajdujemy tam dokładne położenie geograficzne ówczesnej wieży: 54° 24' 18" szerokości północnej oraz 18°40'10" długości wschodniej, z czego wynika, że była ona położona około 450 m na południowy wschód od obecnie istniejącej latarni. Wieża pomalowana była białą olejną farbą, natomiast laterna była ciemnozielona. Obok znajdowały się zabudowania gospodarcze. Pieczę nad latarnią sprawowała jedna kobieta. Na latarni paliło się wówczas siedem lamp naftowych. Lampy te rozmieszczone były na dwóch kolistych łukach, zawieszonych jeden nad drugim.

1 »